Του Βαγγέλη Ματράγκου* Σύμφωνα με την Ενεργειακή Έκθεση της Κομισιόν για το 2016 η αναμενόμενη κατανάλωση ενέργειας αναμένεται να μειωθεί το 2050 από τα... Η γεωστρατηγική πολιτική στο φυσικό αέριο στην περιοχή μας

Του Βαγγέλη Ματράγκου*

Σύμφωνα με την Ενεργειακή Έκθεση της Κομισιόν για το 2016 η αναμενόμενη κατανάλωση ενέργειας αναμένεται να μειωθεί το 2050 από τα 1700 Mtoe (το 2015) στα 1550 Mtoe.  Η μείωση αυτή επιφέρει αλλαγές και στο ποσοστό συμμετοχής των στερεών καυσίμων στο ενεργειακό μείγμα με μείωση κατά 9%, με παράλληλη αύξηση των ΑΠΕ κατά περίπου 15%, ενώ το ποσοστό του Φ.Α. παραμένει σχετικά αμετάβλητο.

Παραγωγή και Κατανάλωση εντός ΕΕ (πηγή EU Reference Scenario 2016 Energy, transport and GHG emissions – Trends to 2050)

Η παραγωγή ενέργειας αναμένεται να μειωθεί από 760 Μtoe το 2015 σε 660 Mtoe το 2050.

Τα παραπάνω γραφήματα εμφανίζουν ξεκάθαρα την ανάγκη για εισαγωγές ενέργειας εκτός ΕΕ και μάλιστα με αυξανόμενη τάση από το 53% το 2010 στο 58% το 2050.

Η πορεία του Φ.Α. στην ΕΕ

Σύμφωνα με την έκθεση της Κομισιόν, η κατανάλωση Φ.Α. παραμένει σταθερή της τάξης των 430bcm. Μετά το 2020 αναμένεται μια μικρή μείωση στην κατανάλωση κατά 18bcm το 2030 με τάση προοδευτικής μείωσης.

Οι εισαγωγές Φ.Α. αναμένονται να αυξηθούν μεταξύ 2015 και 2040 και να σταθεροποιηθούν κατά 15% υψηλότερα, σε σχέση με το 2010,

Τα δεδομένα στο ΦΑ όπως έχουν διαμορφωθεί σήμερα.

 

Ο αγωγός μεταφοράς Φ.Α. από το Αζερμπαιτζάν στην Ελλάδα (TANAP Trans Anatolian Pipeline)

Η συνέχεια του TANAP προς Ιταλία TAP (Trans Adriatic Pipeline)

 

Η ενεργειακή εξάρτηση της ΕΕ όπως αποτυπώθηκε στα παραπάνω γραφήματα από εισαγωγές , εμφανίζεται  και στο  Φ.Α όπου οι εισαγωγές αποτελούν το 90% σχεδόν του καταναλισκόμενου αερίου.

Ο Διαδριατικός αγωγός είναι το ευρωπαϊκό σκέλος του Νότιου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου, που στοχεύει στη σύνδεση της αγοράς της ΕΕ με νέες πηγές φυσικού αερίου. Η επιλογή του TAP  σε σχέση με τον Nabouko West, εντάσσεται στα ενεργειακά πλάνα των ΗΠΑ και ΕΕ, κυρίως για την αύξηση της ασφάλειας  προμήθειας μέσω της μερικής διαφοροποίησης από το ρώσικο Φ.Α. Αν και οι διακινούμενες ποσότητες θα είναι σχετικές μικρές σε σχέση με τις συνολικές καταναλώσεις, εντούτοις αναμένεται να αυξήσει την  διαπραγματευτική πολιτική ισχύ της ΕΕ στην Ρωσία.

Η χωρητικότητα του TAP είναι 10bcm/annum και αναμένεται να διπλασιαστεί στο μέλλον (φθάνοντας τα 20 bcm ετησίως), με την προοπτική να μεταφέρει αέριο και από άλλες περιοχές, όπως το Τουρκμενιστάν, τo Ιράν και το Κουρδιστάν. Επιπλέον, ο TAP θα μπορούσε να εφοδιαστεί τόσο με υγροποιημένο αέριο που θα εισάγεται από τις ΗΠΑ (ήδη το πρώτο φορτίο στην ΕΕ έχει φτάσει, όσο και με αέριο που θα προέρχεται απ’ τα κοιτάσματα της Ανατολικής Μεσογείου  (Ισραήλ Κύπρος-Αίγυπτος).

Η κατασκευή του TAP  αναμένεται να συνδυαστεί με την κατασκευή του IGB (Interconnector  Greece Bulgaria) όπου θα αποτελούν μέρος του  «Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου» (Vertical Gas Corridor–VGC) . Δίνεται επιπλέον η δυνατότητα οι παραπάνω να συνδεθούν με τον υπό σχεδίαση αγωγό Eastring και μέσω της δυνατότητας  ανάστροφης ροής να δημιουργηθεί ένα δίκτυο αγωγών, όπου θα καλύπτονται οι ενεργειακές ανάγκες μιας μεγάλης περιοχής της Ευρώπης και μάλιστα με δυνατότητες εξισορρόπησης του δικτύου και ανακατανομής των πλεοναζουσών ποσοτήτων  σε κάθε σημείο που απαιτείται .

Ο υπό μελέτη αγωγός EastMed θα συνδέσει τα κοιτάσματα της Ανατολικής Μεσογείου με την Ελλάδα μέσω Κύπρου. Η μεταφορική του ικανότητα θα είναι 16bcm/y και θα τροφοδοτείται από το κοίτασμα του Levantin μεταξύ Κύπρου και Ισραήλ. Μέσω των αγωγών Poseodon  και IGB θα έχει τη δυνατότητα να μεταφέρει αέριο στην Ιταλία (και επομένως σε όλη την Κ. Ευρώπη) και στην Ν.Α. Ευρώπη. Ο αρχικός σχεδιασμός προβλέπει την κατασκευή εξόδων στην Κύπρο, Κρήτη, την Ηπειρωτική Ελλάδα και σύνδεση με τον αγωγό Poseidon.

Πηγή (http://www.igi-poseidon.com/en)

POSEIDONIGBEASTMED

 

ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΜΑΤΡΑΓΚΟΣ
ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ Ε.Μ.Π. MSc
ΜΕΛΟΣ ΔΣ ΔΕΣΦΑ ΑΕ