Δήμος Μεγίστης: σύγχρονος χωρικός σχεδιασμός στρατηγικής σημασίας

Στο πλαίσιο υλοποίησης του προγράμματος Πολεοδομικών Μεταρρυθμίσεων του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας «Κωνσταντίνος Δοξιάδης», το Σάββατο 15 Νοεμβρίου 2025, παρουσιάστηκαν στο Καστελλόριζο τα εναλλακτικά σενάρια του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΤΠΣ) του Δήμου Μεγίστης.

Ο αρμόδιος υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκος Ταγαράς, δήλωσε σχετικά: «Η Μεγίστη, το Καστελλόριζο, δεν είναι ένας συνηθισμένος νησιωτικός δήμος και ο πολεοδομικός του σχεδιασμός μέσα από το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο δεν είναι απλά ένα από τα 831, συνολικά, Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια που εξελίσσουμε στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μέσω του προγράμματος Πολεοδομικών Μεταρρυθμίσεων “Κωνσταντίνος Δοξιάδης”. Το ΤΠΣ του Δήμου Μεγίστης ενέχει ευαίσθητο εθνικό χαρακτήρα με βαρύνουσα γεωστρατηγική σημασία, διότι αφορά στο ακριτικό νησιωτικό σύμπλεγμα του ανατολικότερου άκρου της πατρίδας μας, εκεί όπου η τοπική κοινωνία κρατά ζωντανή την ελληνική παρουσία σε έναν τόπο με υψηλής αξίας φυσικό και πολιτιστικό πλούτο. Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας συνεχίζει με συνέπεια, ταχύτητα και θεσμική ευθύνη την εφαρμογή του προγράμματος Πολεοδομικών Μεταρρυθμίσεων “Κωνσταντίνος Δοξιάδης” που αλλάζει οριστικά τον χάρτη του πολεοδομικού σχεδιασμού στην Ελλάδα».

Η εκπόνηση του ΤΠΣ Δήμου Μεγίστης αποτελεί προτεραιότητα εθνικού χαρακτήρα, καθώς το νησιωτικό σύμπλεγμα Μεγίστης-Ρω-Στρογγύλης, συνιστά το ανατολικότερο άκρο της ελληνικής επικράτειας, με κρίσιμο ρόλο για την άσκηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας μας στην Ανατολική Μεσόγειο. Ταυτόχρονα, η περιοχή συγκεντρώνει υψηλής αξίας περιβαλλοντικούς και πολιτιστικούς πόρους που απαιτούν οργανωμένο, σύγχρονο και θεσμικά συνεκτικό σχεδιασμό.

Θωράκιση των ακριτικών νησιών μας με ανάπτυξη οικονομικών δραστηριοτήτων και πρόβλεψη έργων υποδομής

Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, το ΤΠΣ του Δήμου Μεγίστης που θα καθορίσει το πρότυπο χωρικής οργάνωσης και ανάπτυξης του νησιωτικού συμπλέγματος, διαμορφώνεται από τους εξής 12 στρατηγικούς στόχους:

♦ Την ανάδειξη της ταυτότητας του συμπλέγματος της Μεγίστης και του εθνικού ρόλου του ως «φανοστάτη» της ελληνικής και ευρωπαϊκής επικράτειας.

♦ Την οργάνωση και ενίσχυση της αναπτυξιακής φυσιογνωμίας του δήμου με περιορισμό της μονομερούς εξάρτησης της τοπικής οικονομίας από τον τουρισμό.

♦ Την ενίσχυση των δυνατοτήτων ανάπτυξης του πρωτογενούς τομέα με γεωργικές καλλιέργειες χαμηλών αρδευτικών αναγκών.

♦ Την προώθηση μεταποιητικών δραστηριοτήτων που σχετίζονται με τον αγροτοδιατροφικό τομέα.

♦ Την προώθηση του ήπιου, θεματικού τουρισμού.

♦ Τη διαφύλαξη, ανάδειξη και διαχείριση της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς.

♦ Την οριοθέτηση του οικισμού Μεγίστης, την αναβάθμιση του οικιστικού περιβάλλοντος και τη διαφύλαξη των κοινοχρήστων χώρων.

♦ Την υιοθέτηση του προτύπου της «Πράσινης Νησιωτικής Κοινότητας» και την προώθηση μέτρων τόσο για τη διαχείριση μηδενικών απορριμμάτων ή μηδενικής σπατάλης, όσο και μέτρων για την επίτευξη ενεργειακής αυτονομίας του δήμου με κάλυψη από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.

♦ Τη βελτίωση της διασύνδεσης του δήμου με τη Ρόδο, τα υπόλοιπα νησιά των Δωδεκανήσων, την Κρήτη και την ηπειρωτική Ελλάδα, με αναβάθμιση των αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών.

♦ Την εξασφάλιση των απαιτούμενων τεχνικών και περιβαλλοντικών υποδομών για την υποστήριξη της προτεινόμενης ανάπτυξης, ειδικότερα σε θέματα διαχείρισης υδάτων και υδροδότησης, διαχείρισης αστικών λυμάτων, αστικών απορριμμάτων και ανακύκλωσης.

♦ Την προσαρμογή του δήμου στην κλιματική αλλαγή και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας έναντι κινδύνων και καταστροφών.

♦ Την ενίσχυση της ασφάλειας πολεοδομικού δικαίου με τον καθορισμό των χρήσεων και όρων δόμησης στο σύνολο της έκτασης του δήμου.

Η παρουσίαση των τριών εναλλακτικών σεναρίων πραγματοποιήθηκε από τους ανάδοχους μελετητές στο Δημαρχείο Μεγίστης, με τη συμμετοχή του γενικού γραμματέα Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ευθύμιου Μπακογιάννη, του δημάρχου Μεγίστης, Νικολάου Ασβέστη, αυτοδιοικητικών και εκπροσώπων φορέων του ακριτικού, εθνικής και γεωστρατηγικής σημασίας νησιωτικού συμπλέγματος.