Τι φέρνει ο Μηχανισμός Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα

Οι σημαντικές αλλαγές που επιφέρει ο Μηχανισμός Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (Carbon BorderAdjustment Mechanism – CBAM), καθώς και οι άμεσες επιπτώσεις του στο κόστος, τη συμμόρφωση και την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων, βρέθηκαν στο επίκεντρο ειδικής ενημερωτικής εκδήλωσης που διοργάνωσε το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών.

Σκοπός της εκδήλωσης, με θέμα «CBAM και Ανταγωνιστικότητα: Το νέο πλαίσιο κόστους άνθρακα και οι επιπτώσεις στις ελληνικές επιχειρήσεις», ήταν η πλήρης αποσαφήνιση του νέου τοπίου, των κρίσιμων χρονοδιαγραμμάτων και των υποχρεώσεων που απορρέουν από τον Μηχανισμό, αναδεικνύοντας παράλληλα τις στρατηγικές επιλογές που έχουν πλέον στη διάθεσή τους οι επιχειρήσεις.

Όπως αναφέρει ανακοίνωση, στην ομιλία του ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ, Γιάννης Μπρατάκος, υπογράμμισε τη σημασία του νέου πλαισίου, σημειώνοντας ότι «ο Μηχανισμός Συνοριακής Προσαρμογής ‘Ανθρακα δεν είναι μια τεχνική ρύθμιση περιορισμένου ενδιαφέροντος αλλά ένα εργαλείο στρατηγικής σημασίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που συνδέεται άμεσα με την Πράσινη Συμφωνία, τη βιομηχανική πολιτική και το μέλλον της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας. Γενικός στόχος είναι να διασφαλιστεί ότι οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις που επενδύουν στη μείωση των εκπομπών δε θα βρεθούν σε μειονεκτική θέση έναντι εισαγόμενων προϊόντων, που παράγονται με χαμηλότερα περιβαλλοντικά πρότυπα».

Στη συνέχεια, ο κ. Μπρατάκος εστίασε στις προκλήσεις για τις ελληνικές βιομηχανικές και εξαγωγικές επιχειρήσεις και ανέφερε ότι το CBAM σημαίνει νέο πλαίσιο κόστους, νέες υποχρεώσεις συμμόρφωσης καινέες διαδικασίες παρακολούθησης και αναφοράς για αυτές. «Στην πράξη, αυτό μεταφράζεται σε τρία πράγματα. Πρώτον, στην υποχρέωση τεκμηρίωσης των “ενσωματωμένων” εκπομπών με στοιχεία από τους προμηθευτές. Δεύτερον, στην ανάγκη για συστήματα ιχνηλασιμότητας και αξιόπιστα δεδομένα που επηρεάζουν τις προμήθειες, τις συμβάσεις το κόστος διοίκησης. Και τρίτον, στο γεγονός ότι από το 2026 το ανθρακικό αποτύπωμα των εισαγωγών αποκτά άμεση “τιμή” μέσω της αγοράς πιστοποιητικών, μετατρέποντας τη συμμόρφωση σε καθαρά οικονομικό μέγεθος». Η πρόκληση για τις ελληνικές επιχειρήσεις είναι διπλή, ανέφερε ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ. Από τη μία πλευρά, να ανταποκριθούν έγκαιρα και αποτελεσματικά στις νέες κανονιστικές απαιτήσεις. Από την άλλη, να μετατρέψουν τη μετάβαση αυτή σε ευκαιρία αναβάθμισης της παραγωγικής μας βάσης.

Κλείνοντας, ο κ. Μπρατάκος επεσήμανε ότι η μετάβαση σε ένα μοντέλο χαμηλών εκπομπών άνθρακα είναι μια μακροπρόθεσμη ευρωπαϊκή επιλογή, η οποία όμως οφείλει να είναι δίκαιη, ρεαλιστική και στηριγμένη σε επαρκή χρηματοδοτικά και τεχνικά εργαλεία, ώστε να μη χαθεί πολύτιμο παραγωγικό κεφάλαιο. «Πάγια θέση μας ως ΕΒΕΑ είναι ότι η πράσινη μετάβαση δεν μπορεί να είναι μόνο ρυθμιστική υποχρέωση, αλλά να γίνει μοχλός επενδύσεων, καινοτομίας και τεχνολογικού εκσυγχρονισμού. Με αυτή την πεποίθηση, είμαστε αποφασισμένοι να σταθούμε δίπλα σε όλα τα μέλη μας σε αυτή τη συγκυρία. Ως Επιμελητήριο, θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε για ένα θεσμικό πλαίσιο που συνδυάζει την περιβαλλοντική φιλοδοξία με την οικονομική βιωσιμότητα», υπογράμμισε.

Η παρουσίαση του θεσμικού πλαισίου και της εφαρμογής CBAM πραγματοποιήθηκε από τον γενικό διευθυντή Τελωνείων, Δημήτριο Μπουρίκο. Οι δυνατότητες πρακτικής εφαρμογής, επαλήθευσης και συμμόρφωσης παρουσιάστηκαν από τον Γιώργο Μοτσάκο, Project Manager του Φορέα Επαλήθευσης EMICERT.