ΥΠΕΝ: έρχονται νέα οικονομικά και πολεοδομικά κίνητρα για διατηρητέα κτίρια
ΑρχιτεκτονικήΑστικό περιβάλλονΑυτοδιοίκησηΕιδήσειςΕπιλογέςΚτηματαγοράΟικιστικάΟικονομίαΠεριβάλλονΠολεοδομίαΧρήμα 12 Μαρτίου 2026 Αργύρης
Ανοίγει νέο πρόγραμμα με την ονομασία «Διατηρώ ιδιωτικού τομέα» από τον ερχόμενο Ιούνιο, με οικονομικά κίνητρα για ιδιοκτήτες διατηρητέων κτιρίων, προκειμένου να προχωρήσουν σε στατική και ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων τους ανακοίνωσε ο γενικός γραμματέας Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του ΥΠΕΝ και παράλληλα ότι έρχονται πολεοδομικά και οικονομικά κίνητρα για τα διατηρητέα, μέσω της ενεργοποίησης της Τράπεζας Γης.

Στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προωθούνται συνολικές λύσεις για την αποκατάσταση, στατική ενίσχυση και ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων που έχουν χαρακτηριστεί διατηρητέα αλλά και για την αποκατάσταση και επανάχρηση των παλαιών κτιρίων τόνισε ο γενικός γραμματέας Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας Eυθύμιος Μπακογιάννης από την Κρήτη.
Και κατά προτεραιότητα ανακοίνωσε ο ίδιος ότι μπαίνουν σε εφαρμογή τα δύο πρώτα εργαλεία», τα οποία είναι:
♦ ενεργοποίηση του προγράμματος «Διατηρώ ιδιωτικού τομέα» εντός διμήνου και παράλληλα
♦ αποζημιώσεις με οικονομικά και πολεοδομικά κίνητρα μέσω της Τράπεζας Γης και της μεταφοράς συντελεστή δόμησης, σε εγκεκριμένες ζώνες υποδοχής.
♦ Για το πρόγραμμα «Διατηρώ ιδιωτικού τομέα», όπως ανακοίνωσε ο κος Μπακογιάννης σε εκδήλωση μηχανικών του ΤΕΕ Δυτικής Κρήτης στα Χανιά, αναμένεται να ενεργοποιηθεί το επόμενο δίμηνο.
Θα αφορά αποκλειστικά ιδιωτικά κτίρια που έχουν χαρακτηριστεί διατηρητέα και θα δώσει σε ιδιοκτήτες που θα κάνουν αίτηση και θα ενταχθούν στο πρόγραμμα, δυνατότητα χρηματοδότησης για εργασίες στατικής ενίσχυσης και στατικού ελέγχου και εν συνεχεία ενεργειακής αναβάθμισης του κτιρίου τους.
Το νέο πρόγραμμα διαφοροποιείται από το γνωστό «Διατηρώ» που είχε ετοιμάσει το ΥΠΕΝ και δεν ενεργοποιήθηκε αλλά και τα προγράμματα τύπου «Εξοικονομώ» και θα είναι το πρώτο πρόγραμμα αυτό για τα διατηρητέα, που θα θέτει ως βάση τον έλεγχο και την στατική ενίσχυση του κτιρίου για να γίνει και η ενεργειακή αναβάθμιση του.
♦ Για τις αποζημιώσεις διατηρητέων, μέσω της Τράπεζας Γής, ο γενικός γραμματέας του ΥΠΕΝ μετέφερε στην εκδήλωση των μηχανικών στα Χανιά αισιόδοξα μηνύματα και σε ό,τι αφορά ένα ακόμη εργαλείο, τις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή (ΖΥΣ), δηλαδή καθορισμένες περιοχές εντός σχεδίου πόλεως, όπου επιτρέπεται η αύξηση της δόμησης μέσω Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης (ΜΣΔ). Αυτή η λύση προσφέρει σε όλους τους ιδιοκτήτες διατηρητέων τη δυνατότητα να αποκτήσουν χρηματοδοτικά κίνητρα για να αποκαταστήσουν και να αξιοποιήσουν τις περιουσίες τους.
Από την εκδήλωση του ΤΕΕ Δυτικής Κρήτης έγινε γνωστό ότι αυτή η λύση που παρουσίασε ο κος Μπακογιάννης αφορά κυρίως διατηρητέα κτήρια, μνημεία, κοινόχρηστους χώρους, περιοχές που έχουν πολεοδομικούς περιορισμούς και δεν μπορούν να εξαντλήσουν και να αξιοποιήσουν το συντελεστή τους.
Ο επιπλέον συντελεστής, ο οποίος λόγω των περιορισμών περαιτέρω δόμησης που ισχύει για διατηρητέα κτίρια, μέσω της Τράπεζας Γης θα υπάρχει η δυνατότητα να πωληθεί σε περιοχές και οικοδομές οι οποίες θα μπορούν να τον υποδεχτούν. Έτσι ιδιοκτήτες οι οποίοι κατέχουν τα κτίσματα αυτά, και έχουν κάποιους ιδιαίτερους περιορισμούς και δεν μπορούν να τα αξιοποιήσουν, θα μπορούν να πουλήσουν τον συντελεστή δόμησης ο οποίος αναλογούσε στο ακίνητό τους και τα χρήματα αυτά να αξιοποιηθούν στην περιουσία τους.
Γεωργία Μανωλίτση: ζητούμενο ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο παρεμβάσεων σε παλιά κτίρια
«Αυτό είναι ένα σημαντικό μέτρο το οποίο περιμένουμε εδώ και μερικά χρόνια», είπε για την ενεργοποίηση της Τράπεζας Γης και την αποζημίωση μέσω τίτλων μεταφοράς συντελεστή δόμησης για διατηρητέα κτίρια η Γεωργία Μανωλίτση, πρόεδρος της ΝΕ Ρεθύμνου του ΤΕΕ/ΔΚ μιλώντας στον ΤΕΑΜ FM 102 και στην εκπομπή «Πρώτη Γραμμή».
Το «Διατηρώ ιδιωτικού τομέα» εξασφαλίζει τόσο την στατική ενίσχυση όσο και την ενεργειακή αναβάθμιση του κτιρίου, είπε ακόμη η η κα Μανωλίτση σχετικά με με τις ανακοινώσεις του γενικού γραμματέα του ΥΠΕΝ στα Χανιά. Αυτό, επεσήμανε είναι σημαντικό και διαφοροποιεί το εν λόγω πρόγραμμα, δεδομένου πως: «όλα τα προγράμματα που είχαν βγει έως και σήμερα και στα πλαίσια του «Εξοικονομώ», δεν έδιναν καμία βαρύτητα και σημασία στο ποια ήταν η κατάσταση από στατικής άποψης και ποιος ήταν ο χρόνος ζωής του κτηρίου. Απλά οι ιδιοκτήτες το αναβάθμιζαν ενεργειακά. Αυτό το πρόγραμμα στοχεύει και στα δύο. Δηλαδή σε μια συνολική αποκατάσταση και επανάχρηση του κτηρίου σε σωστή βάση και στον έλεγχο του φέροντα οργανισμού – να αποκατασταθεί πρώτα – και κατόπιν ενεργειακή αναβάθμιση που είναι απαραίτητη, διότι μειώνει το κόστος της χρήσης του κτηρίου».
«Το νέο πρόγραμμα αφορά τα διατηρητέα. Υπάρχουν τόσα κτίρια, τα οποία είναι κάποιας ηλικίας ή ενδεχομένως και κάποια πιο σύγχρονα, τα οποία πρέπει να ελεγχθούν, τα οποία σίγουρα έχουν προβλήματα και είτε είναι εγκαταλελειμμένα, είτε ζουν ενδεχομένως και άνθρωποι μέσα. Είναι βέβαιο ότι κάποια απ’ αυτά θα είναι και επικίνδυνα και για όσους μένουν και για όσους περνούν από κάτω», εξήγησε η κα Μανωλίτση.
-«Ενα διαρκές ζητούμενο είναι να υπάρχει ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο παρεμβάσεων σε παλιά κτήρια, αλλά και χρηματοδοτικά κίνητρα, ώστε οι ιδιοκτήτες να προχωρούν σε ελέγχους και αποκαταστάσεις κτηρίων που «μετρούν» σήμερα 40 χρόνια ζωής», είπε η κα Μανωλίτση.
Ενδεικτικά, σημείωσε ότι στο Ρέθυμνο υπάρχουν πολλά κτίρια, τα οποία χρήζουν ελέγχου, ωστόσο το κύριο «εμπόδιο» για αρκετούς ιδιοκτήτες παραμένει η υψηλή δαπάνη των συγκεκριμένων παρεμβάσεων.
– «Το να ενισχύσεις στατικά είναι κάτι δαπανηρό και το καθιστά και μη κατοικήσιμο. Είναι διαφορετική κατηγορία παρεμβάσεων και διαφορετικά τα κόστη. Σίγουρα θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στον έλεγχο των κτιρίων. Θα πρέπει να δώσουν τη δυνατότητα στους ιδιοκτήτες μέσω ενός προγράμματος να ελέγξουν τα κτίρια τους και στη συνέχεια να καθοριστεί το μέγεθος των παρεμβάσεων. Όταν λέμε παρεμβάσεις, μπορεί να είναι και μεγάλης κλίμακας αλλά και μεμονωμένες. Πρέπει να παρατηρούμε τα σπίτια μας, να καλούμε μηχανικούς να τα αξιολογούν και όχι να μπαλώνουμε κάτι που δημιουργείται. Η πολιτεία πρέπει ταυτόχρονα να κατευθυνθεί προς τα εκεί. Είναι πολύ ωραίο το πρόγραμμα αυτό και περιμένουμε μια συνολικότερη αντιμετώπιση όλων των κτισμάτων, τα οποία είναι πάνω από 40 ετών και θα πρέπει να καθοριστεί, αν πρέπει να γίνουν παρεμβάσεις ή όχι», είπε η κα Μανωλίτση.
Προς την κατεύθυνση αυτή, σημείωσε και στο Ρέθυμνο, μέσα από τέτοια κίνητρα θα δοθούν τα απαραίτητα εργαλεία που θα προσφέρουν λύσεις σε ένα ζήτημα που αν μη τι άλλο “πιέζει” το κτιριακό απόθεμα και επείγει να επιλυθεί.
-«Και στην πόλη μας κάθε μέρα που περνάει το ζήτημα αυτό γίνεται ολοένα και πιο επιτακτικό. Το τελευταίο διάστημα, έχουμε τέσσερα τέτοια περιστατικά καταρρεύσεων τμημάτων όψεων, εξωστών, δομικών στοιχείων. Ο τεχνικός κόσμος δηλώνει ετοιμότητα. Πρέπει να πιέσουμε, πρέπει το κράτος να δώσει τη σημασία που έχει, να καταφέρει να βρει τη χρηματοδότηση να βοηθήσει τους πολίτες να ελέγξουν την περιουσία τους και κατόπιν εφ’ όσων απαιτείται να αποκατασταθεί. Αυτό νομίζω είναι πρώτη προτεραιότητα», υπογράμμισε η κ. Μανωλίτση.
Σε τοπικό επίπεδο πάντως, πρόσθεσε, έχουν γίνει συζητήσεις και με την τοπική αυτοδιοίκηση προκειμένου να εξεταστούν οι τρόποι για να γίνουν έλεγχοι παλαιών κτιρίων. Είναι πάντως μια διαδικασία περίπλοκη, αφού τίθενται θέματα αρμοδιότητας και συνεπώς ζητούμενο είναι: «να υπάρξει ένα πρόγραμμα και μια πλατφόρμα όπου οι πολίτες θα αιτούνται και θα γίνονται οι έλεγχοι» τόνισε η πρόεδρος της ΝΕ Ρεθύμνου του ΤΕΕ/ΔΚ.
Παράλληλα, ανέφερε πως και οι πολίτες θα πρέπει να απευθύνονται στις υπηρεσίες του δήμου και σε μηχανικούς, προκειμένου η εκάστοτε ζημιά και οποιαδήποτε μεταβολή παρατηρηθεί σε ένα κτίριο, να αξιολογείται αρμοδίως, για να μπορεί να υπάρχει καταγραφή, ενημέρωση με το βλέμμα στην ασφάλεια όλων.
Σχετικά Άρθρα
- ΥΠΕΝ: σε διαβούλευση το «ΔΙΑΤΗΡΩ Ιδιωτικού Τομέα»
- Διατηρητέα: αποζημιώσεις και κίνητρα στατικής και ενεργειακής αναβάθμισης
- Διατηρώ: 70 εκατ. ευρώ στο ΕΣΠΑ για κτίρια δημοσίου
- Διατηρώ: με χρηματοδότηση έως 50% και υποχρεωτική ιδιωτική συμμετοχή
- ΥΠΕΝ: μέσω μεταφοράς συντελεστή δόμησης η διάσωση διατηρητέων
- ΥΠΕΝ: από πρόστιμα αυθαιρέτων κατηγορίας 5 η νέα γενιά αστικών αναπλάσεων








