ΥΠΕΝ: έρχεται το σύστημα επιστροφής εγγύησης για ανακύκλωση

Για πρώτη φορά σε επίπεδο χώρας καταγράφονται σε κάθε περιφέρεια οι ανάγκες συλλογής των χωριστών ρευμάτων αποβλήτων, όπως τόνισε ο Γενικός Γραμματέας Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Μανώλης Γραφάκος, μιλώντας στο συνέδριο της Πανελλήνιας Ένωσης Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης «Κλεισθένης», που πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη.

«Είναι μια δουλειά σε βάθος. Τώρα μπαίνει σε μια σειρά. Έχει αξιολογηθεί τι ποσότητες ανά ρεύμα θα συλλεχθούν με τον εξοπλισμό, έχει αξιολογηθεί το κόστος. Σήμερα έχουν εγκριθεί 12 από τα 13 ολιστικά σχέδια χωριστής συλλογής», είπε και πρόσθεσε ότι θα καλυφθεί από πόρους του τέλους ταφής το σύνολο των παρεμβάσεων των ολιστικών σχεδίων που περιλαμβάνουν πράσινα σημεία, κέντρα επαναχρησιμοποίησης, εξοπλισμό χωριστής συλλογής για τα βιοαπόβλητα, γωνιές ανακύκλωσης, εξοπλισμό συλλογής για τα πράσινα, τα ογκώδη αλλά και τα μικρά επικίνδυνα οικιακά απόβλητα, δαπάνες ευαισθητοποίησης και συμβούλων υποστήριξης.

O  κ. Γραφάκος γνωστοποίησε ότι το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ετοιμάζει ήδη την πρόσκληση για το τέλος ταφής ενώ απευθυνόμενος στους ΦΟΔΣΑ και στους δήμους τους κάλεσε να ωριμάσουν τις προτάσεις, ώστε μετά το Πάσχα που θα βγει σχετική πρόσκληση να τις υποβάλλουν. Ο ίδιος επισήμανε ότι οι μικρότεροι δήμοι είναι καλό να μπουν κάτω από την ομπρέλα του ΦΟΔΣΑ.

Από την άλλη πλευρά ανέφερε: «βάζουμε τους υπόχρεους παραγωγούς να βάλουν το χέρι στην τσέπη για την ανακύκλωση» και μίλησε για το σύστημα επιστροφής εγγύησης (Deposit Return System) μέσω του οποίου ο καταναλωτής πληρώνει ένα μικρό επιπλέον ποσό (εγγύηση) κατά την αγορά ποτών σε πλαστικές ή αλουμινένιες συσκευασίες, το οποίο παίρνει πίσω όταν επιστρέφει την άδεια συσκευασία για ανακύκλωση. Το δίκτυο στο οποίο θα παραδίδονται οι άδειες συσκευασίες θα χρηματοδοτηθεί στο σύνολό του από τους υπόχρεους παραγωγούς και αναμένεται τον Απρίλιο η κατάθεση του επιχειρησιακού σχεδίου στον Ελληνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ).

Επίσης θεσμοθετείται νέο σύστημα για τα βιοαπόβλητα από την εστίαση και τα ξενοδοχεία. Μέσω αυτού, ο πολίτης που θα πηγαίνει στο ξενοδοχείο και θα παίρνει το πρωινό του θα πληρώνει ένα μικρό τέλος για τη διαχείριση των αποβλήτων. Ομοίως στην εστίαση ο πελάτης θα πληρώνει ένα μικρό ποσό στον λογαριασμό. Με τα έσοδα αυτά θα υπάρξει η συλλογή από το σύστημα στην εστίαση και τα ξενοδοχεία. Επιπλέον θα υπάρξουν νέα ρεύματα ανακύκλωσης για τη συλλογή των στρωμάτων, των επίπλων και της ξυλείας.

Σε ό,τι αφορά τις υποδομές επεξεργασίας αποβλήτων, ο Γενικός Γραμματέας Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας επισήμανε ότι όση ανακύκλωση και αν κάνουμε χρειαζόμαστε μονάδες που θα διαχειριστούν τα τρία βασικά ρεύματα: τα ανακυκλώσιμα, τα βιοαπόβλητα και τα σύμμεικτα. «Εδώ έχει γίνει απίστευτη δουλειά τα τελευταία χρόνια» είπε και σημείωσε ότι μετά το Πάσχα στη Στερεά Ελλάδα θα δημοπρατηθούν οι μονάδες της Λαμίας και της Χαλκίδας. «Απομένει για την πατρίδα μας η δημοπράτηση της μονάδας στο βόρειο Αιγαίο για τη Λέσβο και τη Σάμο» είπε και σημείωσε ότι αναμένεται η υπογραφή και άλλων συμβάσεων, πιθανά της Ρόδου, του νοτίου Αιγαίου, ενδεχομένως και η μία της Αττικής. Σχετικά με τις Μονάδες Ανάκτησης Ανακύκλωσης στη δυτική και την ανατολική Θεσσαλονίκη είπε ότι αναμένονται οι υπογραφές εντός του 2026 ώστε οι μονάδες να είναι έτοιμες ως το 2030.

«Η χώρα θα αποκτήσει το 2030 υποδομές διαχείρισης αστικών αποβλήτων των τριών βασικών ρευμάτων που θα παράγουν εν τέλει και το SRF, το προϊόν που θα οδηγείται στην ενεργειακή αξιοποίηση» είπε και σε αυτό το πλαίσιο επισήμανε ότι το υπουργείο θέλει την ενεργειακή αξιοποίηση την οποία ενέταξε στον εθνικό σχεδιασμό και τις νομοθετικές παρεμβάσεις. Χαρακτήρισε άλλωστε θετικό το γεγονός ότι μέρος του υλικού αυτού θα οδηγείται στην τσιμεντοβιομηχανία, μειώνοντας τις ποσότητες σε 3 από τις 6 μονάδες ενεργειακής αξιοποίησης.

Ο κ. Γραφάκος σημείωσε ότι ήδη μόνο το 35% των αποβλήτων οδηγείται στην ταφή στις Περιφέρειες Ηπείρου, Πελοποννήσου και Δυτικής Μακεδονίας καθώς διαθέτουν τις απαραίτητες υποδομές. Είπε ακόμη ότι ο στόχος είναι στην Ελλάδα το ποσοστό αυτό των αποβλήτων να μην θάβεται αλλά να κονιορτοποιείται και να γίνεται δευτερογενές καύσιμο.

Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος του ΦΟΔΣΑ Ηπείρου, Νίκος Γεωργάκος, τόνισε ότι ο νέος ρόλος των ΦΟΔΣΑ θα είναι από φορείς διαχείρισης να γίνουν φορείς υλοποίησης της κυκλικής οικονομίας.

Στην επικείμενη δημοπράτηση των μονάδων της Λαμίας και της Χαλκίδας αναφέρθηκε η Πρόεδρος του ΦΟΔΣΑ Στερεάς Ελλάδας Ελένη Βάκα ενώ ο Γενικός Γραμματέας του ΦΟΔΣΑ Κεντρικής Μακεδονίας Γιώργος Ταχματζίδης σημείωσε ότι ο ΦΟΔΣΑ βρίσκεται σε αναμονή για την υπογραφή των συμβάσεων για τις δύο μεγάλες μονάδες ανάκτησης ανακύκλωσης στο ανατολικό και το δυτικό κομμάτι της Θεσσαλονίκης. Έκανε παράλληλα λόγο για καθυστέρηση στην πρόσκληση από τα αρμόδια υπουργεία για τη χρηματοδότηση αυτών των έργων.

Στο συνέδριο μίλησαν ακόμη ο Διευθυντής της ΔΙΑΔΥΜΑ ΑΕ Κωνσταντίνος Τσόπτσιας και ο δήμαρχος Λυκόβρυσης – Πεύκης Μάριος Ψυχάλης.